فرش دستباف اصفهان

شکوه اصفهان زمانی به اوج رسید که به عنوان مرکز حکومت صفوی برگیزده شد . سیمای این شهر با وجود آثاری همچون پل خواجو و سی سه پل و میدان نقش جهان و … مانند یک موزه تاریخی زنده می ماند.

این شهر یکی از کهن ترین مراکز تاسیس کارگاه های بزرگ قالی بافی در ایران است

قالی اصفهان:

خامه مورد استفاده در این فرش از ظریف ترین نوع پشم – که کرک نامیده می شود- تهیه شده است و استفاده از ابریشم در فرش اصفهان بسیار متداول است و بافت فرش های گل ابریشم و تمام ابریشم و چله ابریشم و … در بین تولیدات این دیار سهم قابل توجهی دارد.

جنس پودهای مورد استفاده در قالی اصفهان اغلب پنبه ای است و چله قالی اصفهان معمولا ابریشم و سفید رنگ است و شیرازه قالی همراه بافت پیچیده می شود. فرش اصفهان به شیوه لول باف و ب گره فارسی و دو پود و در هر رج بافته می شود. رجشمار معمول این فرش 55 الی 70 است.

بیشتر تولیدات اصفهان بسیار ظریف و با کیفیت بوده و در اندازه های مختلف به ویژه ذرع و نیم و پرده ای و قالی های شش و نه متری بافته می شوند.

یکی از معروف ترین و متداول ترین طرح های فرش اصفهان، طرح لچک ترنج می باشد که ترنج شاه عباسی و اسلیمی در فرش بافی اصفهان بسیار مورد توجه است.

از دیگر طرح ها می توان به طرح ترنجی افشان و ظل السطان ، دسته گلی و شکارگاه اشاره کرد. طرح گنبد اصفهان که برگرفته از بناهای به یادگاره مانده از زمان صفوی است بسیار مورد توجه می باشد. که امروزه در دیگر مناطق قالی بافی هم از آن استفاده می کنند.

در قالی معروف پنج هزار متری ایران که در مسجد مسقط عمان استفاده می شود از طرح مسجد شیخ لطف الله اصفهان استفاده شده است.در نقش پردازی فرش اصفهان طرح های اسلیمی ، برگ مویی، بوته ، نقوش حیوانی و … با ظرافت خاصی همراه با رنگ آمیزی سبز و طلایی و کرم و … منظره زیبایی از فرش اصفهان نشان می دهد.

اصفهان ویژگی کلّی طرح و رنگ:

  • گرة فارسی
  • ابریشم به عنوان چله به رنگ سفید
  • پود پنبه ای:
  • نازک به رنگ کرم یا آبی
  • ضخیم به رنگ سفید یا آبی
  • رجشمار بین 55 تا 70
  • رنگ:آبی، کرم، لاکی، سورمه ای، بژ، مسی، خاکی همراه با سبز و طلایی و عنابی.

نقش ها:

  • لچک و ترنج، اسلیمی، گل فرنگ، شکارگاه و …
  • در گلیم بافی اول و آخر قالی را با پودهايی رنگی می آرایند که به آن ملیله می گویند.
  • منبع: پژوهشی در فرش ایران تورج ژوله
  • منبع: فرش ایران محمد جواد نصیری
  • .incc.ir